Gewichtsmanagement

De eenvoudigste methode is de ribbentest. Leg uw handen plat op de ribbenkast van uw hond, zonder te drukken. U hoort de ribben makkelijk te voelen onder een dunne vetlaag. Kunt u ze niet voelen zonder stevig te drukken? Dan is uw hond waarschijnlijk te zwaar. Kijk ook van bovenaf: u hoort een duidelijke taille te zien achter de ribben.

De body condition score (BCS) is een schaal van 1 tot 5 waarmee dierenartsen de lichaamsconditie beoordelen. Een score van 3/5 is ideaal en komt overeen met 15-20% lichaamsvet. Bij 4/5 (overgewicht) heeft uw hond ongeveer 30% lichaamsvet, en bij 5/5 (obesitas) meer dan 40%. Uw dierenarts kan u leren hoe u zelf de BCS beoordeelt.

Ja, zeker. Bij langharige rassen of rassen met een dikke vacht is overgewicht moeilijk te zien. Daarom is de ribbentest betrouwbaarder dan alleen kijken. Onderzoek toont aan dat 24-30% van alle honden te zwaar is, en bij honden tussen 5 en 11 jaar loopt dit zelfs op tot 42%.

Een hond is te zwaar wanneer hij meer dan 10-15% boven zijn ideale gewicht zit. Bij meer dan 20% boven het ideale gewicht spreken we van obesitas. Het ideale gewicht verschilt sterk per ras, geslacht en bouw. Uw dierenarts kan het streefgewicht voor uw hond bepalen.

De exacte hoeveelheid hangt af van het huidige gewicht, het streefgewicht en het type voer. Als vuistregel kunt u de dagelijkse portie met 20-30% verminderen ten opzichte van wat uw hond nu eet. Uw dierenarts kan een nauwkeuriger voeradvies geven op basis van de energiebehoefte van uw hond.

Ja, maar met mate. Snoepjes mogen maximaal 10% van de dagelijkse calorie-inname uitmaken. Kies voor gezonde alternatieven zoals stukjes wortel, komkommer of appel (zonder klokhuis). Trek de caloriewaarde van snoepjes af van de dagelijkse maaltijdportie.

Dieetvoer is niet altijd noodzakelijk, maar kan het afvallen wel makkelijker maken. Dieetvoeders bevatten minder calorieën per portie maar wel alle benodigde voedingsstoffen. Zo hoeft uw hond geen honger te lijden. Bespreek met uw dierenarts of dieetvoer voor uw hond een goede keuze is.

Een gezond afvaltempo is 1-2% van het lichaamsgewicht per week. Bij een hond van 30 kg is dat 300-600 gram per week. Te snel afvallen kan leiden tot verlies van spiermassa in plaats van vet. Het duurt gemiddeld 3-6 maanden om het streefgewicht te bereiken.

Bouw de beweging geleidelijk op. Begin met 10-15 minuten extra wandelen per dag en verhoog dit over enkele weken naar 30-45 minuten. Alleen bewegen is niet genoeg om af te vallen; voedingsaanpassingen zijn minstens zo belangrijk. Beweging helpt wel om spiermassa te behouden en het metabolisme te ondersteunen.

Juist bij gewrichtsproblemen is de juiste beweging belangrijk. Kies voor lage-impact activiteiten zoals rustig wandelen op zachte ondergrond of zwemmen. Vermijd springen, plotseling stoppen en rennen op harde ondergrond. Overgewicht vergroot het risico op artrose, dus afvallen ontlast de gewrichten.

Er zijn verschillende eenvoudige oefeningen die u thuis kunt doen. Denk aan gecontroleerd zitten en opstaan, langzaam traplopen onder begeleiding, speurtochten binnenshuis, of puzzelspeelgoed. Deze oefeningen versterken de spieren en verbranden calorieën zonder de gewrichten te belasten.

Een hond die niet wil bewegen kan pijn hebben of simpelweg niet gewend zijn aan inspanning. Laat uw dierenarts eerst uitsluiten dat er een medische oorzaak is. Begin daarna met hele korte wandelingen van 5 minuten en maak het leuk met snuffelspelletjes onderweg. Bouw heel geleidelijk op.

Ga naar de dierenarts voordat u begint met een afvalplan. Uw dierenarts sluit medische oorzaken van overgewicht uit (zoals een trage schildklier), bepaalt het streefgewicht, en stelt een veilig voedings- en bewegingsplan op. Plan daarna regelmatige weegmomenten in, bijvoorbeeld maandelijks.

Ja, hoewel dit bij minder dan 5% van de gevallen zo is. Hypothyreoidie (trage schildklier) en het syndroom van Cushing zijn de meest voorkomende medische oorzaken. Uw dierenarts kan dit met bloedonderzoek uitsluiten. In verreweg de meeste gevallen is overgewicht het gevolg van te veel calorieën en te weinig beweging.

Overgewicht verkort de levensverwachting aanzienlijk. Uit onderzoek bij Labradors bleek dat slanke honden gemiddeld 13,0 jaar werden, terwijl te zware honden slechts 11,2 jaar werden, bijna 2 jaar korter. Daarnaast vergroot overgewicht het risico op artrose, diabetes, hart- en vaatziekten, ademhalingsproblemen en bepaalde vormen van kanker.

Weeg uw hond elke 1-2 weken op hetzelfde tijdstip, bij voorkeur s ochtends voor het voeren. Noteer het gewicht en de BCS. Maak ook maandelijks fotos van bovenaf en van de zijkant. Zo ziet u veranderingen die op de weegschaal misschien nog niet zichtbaar zijn.

Een plateau is normaal en komt vaak voor halverwege het afvaltraject. Controleer eerst of u niet ongemerkt extra calorieën geeft via snoepjes, etensresten of andere gezinsleden die bijvoeren. Bespreek met uw dierenarts of de voerportie verder aangepast moet worden of dat het bewegingsplan uitgebreid kan worden.

Het behouden van het streefgewicht vraagt blijvende aandacht. Ga niet terug naar de oude voerportie maar verhoog geleidelijk naar een onderhoudsniveau. Blijf regelmatig wegen, minimaal maandelijks. Handhaaf het bewegingspatroon en wees consequent met het beperken van snoepjes en etensresten.